آغاز افشای ایران-کنترا؛ ۱۳ مهر ۱۳۶۵

[۵ اکتبر ۱۹۸۶] با سرنگونی هواپیمای حامل تجهیزات نظامی در نیکاراگوئه و دستگیری «یوجین هاسنفوس»، یکی از بزرگ‌ترین رسوایی‌های سیاسی تاریخ آمریکا، یعنی «ایران-کنترا» کلید خورد؛ ماجرایی که با افشای فروش مخفیانه‌ی سلاح به ایران و تأمین مالی غیرقانونی شورشیان «کنترا»، دولت رونالد ریگان را در آستانه‌ی بحرانی بی‌سابقه قرار داد و پرده از بی‌اعتنایی مقامات کاخ سفید به قوانین کنگره برداشت.

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، [۵ اکتبر ۱۹۸۶ برابر با ۱۳ مهر ۱۳۶۵] یوجین هاسنفوس پس از سرنگونی هواپیمایش در نیکاراگوئه، توسط نیروهای رژیم ساندنیست دستگیر شد؛ دو نفر دیگر در این حادثه جان باختند. هاسنفوس در بازجویی‌ها اعتراف کرد که در حال انتقال تجهیزات نظامی به نیکاراگوئه برای استفاده «کنتراها» بوده است؛ نیروی ضد ساندنیستی که توسط ایالات متحده ایجاد و تأمین مالی می‌شد. او در ادعایی بسیار جنجالی گفت که این عملیات درواقع توسط سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) هدایت می‌شده است.

انتشار این اعترافاتِ هاسنفوس در ایالات متحده غوغایی به پا کرد. کنگره در سال ۱۹۸۴ در واکنش به شکایت‌ها پیرامون فساد و خشونت نیروهای کنترا، «متمم بولاند» را تصویب کرده بود که به‌ طور مشخص سازمان سیا یا هر نهاد آمریکایی دیگر را از حمایت از کنتراها منع می‌کرد. پرزیدنت رونالد ریگان که دولت ساندنیست نیکاراگوئه را دست‌نشانده‌ اتحاد جماهیر شوروی می‌دانست، در سال ۱۹۸۱ تأمین مالی کنتراها را تضمین کرده بود و متمم بولاند را با اکراه امضا کرد. اگر گفته‌های هاسنفوس حقیقت داشت، به این معنا بود که سازمان سیا و دولت ریگان قانون را زیر پا گذاشته‌اند.

با وجود تکذیب‌های رئیس‌جمهور، معاون او جورج بوش و دیگر مقامات دولت ریگان مبنی بر این‌که سازمان سیا هیچ نقشی در این پرواز نداشته است، تحقیقات مداوم روزنامه‌نگاران و کنگره باعث شد تا کلافِ به‌اصطلاح «رسوایی ایران-کنترا» باز شود. این رسوایی شامل فروش مخفیانه‌ تسلیحات آمریکایی به ایران بود (که قرار بود به آزادسازی گروگان‌های آمریکایی در خاورمیانه کمک کند). بخشی از عواید حاصل از این فروش، به‌ صورت پنهانی برای تأمین مالی جنگ کنتراها در نیکاراگوئه استفاده می‌شد.

تحقیقات کنگره که در دسامبر ۱۹۸۶ آغاز شد، این طرح را برای عموم فاش کرد. بسیاری از چهره‌های دولت ریگان برای ادای شهادت فراخوانده شدند؛ ازجمله سرهنگ دوم تفنگداران دریایی، الیور نورث، که مسئول عملیاتی هماهنگی فروش تسلیحات و انتقال پول به کنتراها بود. شهادت او به‌ویژه نشان‌دهنده‌ نگرش سهل‌انگارانه‌ دولت ریگان نسبت به زیر پا گذاشتن مصوبات و قوانین کنگره بود.

این رسوایی، دولت ریگان را به لرزه درآورد و اعتماد عمومی به دولت ایالات متحده را متزلزل کرد؛ درنهایت، ۱۱ نفر از اعضای دولت رئیس‌جمهور به اتهامات گوناگون مرتبط با این رسوایی محکوم شدند. هاسنفوس نیز در دادگاهی در نیکاراگوئه محاکمه و به ۳۰ سال زندان محکوم شد، اما تنها چند هفته بعد آزاد گردید.

منبع: www.history.com

۲۵۹

کد مطلب 2284133